Nog veel onduidelijkheid over het spamverbod

Utrecht, 23 september 2009

Wie na 30 september een e-mailbericht, fax, sms of mms stuurt naar een of meer mensen of bedrijven die daar niet expliciet toestemming voor hebben gegeven is strafbaar voor de wet en riskeert een boete die kan oplopen tot 450.000 euro. Als een uitgever bijvoorbeeld een nieuwe titel onder de aandacht wil brengen kan hij niet langer gebruik maken van een voor dat doel samengesteld namenlijstje. Vanaf 1 oktober 2009 wordt dit als SPAM beschouwd en kunnen ontvangers van ongevraagde elektronische berichten een klacht indienen bij de OPTA. Een speciale website (www.spamklacht.nl.) maakt klagen erg gemakkelijk. Op de door het NUV georganiseerde bijeenkomst "Database: lust en last?" op 26 augustus in Amstelveen werd duidelijk dat het hier een serieuze zaak betreft die in feite iedere ondernemer aangaat.

Wat betekent dit in de praktijk?

Eigenlijk komt het er op neer dat bestaande lijsten en bestanden met relatiegegevens niet meer gebruikt kunnen worden, tenzij deze al zijn ingericht met een opt-in regeling. Dat wil zeggen dat kan worden aangetoond, althans aannemelijk kan worden gemaakt, dat de betreffende relatie toestemming heeft gegeven om via elektronische berichten te worden benaderd. Officieel gaat het om berichten met "commerciële, ideële of charitatieve doeleinden" maar de wetgever beschouwt iedere uiting van een ondernemer als reclame en dus "commercieel". En een ondernemer is iedereen die "handelt in uitoefening van beroep of bedrijf", kortom iedereen die iets zakelijks te melden heeft. Slimmigheidjes helpen niet, er zal een creatieve oplossing moeten worden gezocht. Het ei van Columbus ben ik nog niet tegengekomen, dus als u het meent gevonden te hebben hoor ik dat graag. Maar zelfs de vraag aan iemand of je hem of haar een bericht mag sturen wordt als een commerciële uiting beschouwd en is dus vanaf 1 oktober strafbaar.

Twee fasen

Er zijn twee fasen met mogelijke oplossingen voor dit probleem, want hoewel nog weinig mensen hiervan wakker liggen gaat het wel degelijk om een probleem. De eerste fase bestaat er in om voor 1 oktober je relatiebestanden op orde te hebben. Het is kort dag maar je zou je relaties, nu het nog mag, om die toestemming kunnen vragen. Een autoresponder zou hierbij goede diensten kunnen bewijzen en ook na 1 oktober voor een gedegen relatiebeheer kunnen zorgen. Vrijwel alle autoresponders hebben namelijk de ingebouwde mogelijkheid om aan ieder verstuurd bericht een opt-out mogelijkheid toe te voegen. Dit betekent dat de geadresseerde zich kan afmelden en dit is een van de eisen die de nieuwe wet stelt. Relaties die op 1 oktober nog geen toestemming hebben gegeven (opt-in) kunnen alleen nog per brief of telefonisch worden benaderd (tenzij zij zich hebben aangemeld bij het Bel-me-niet register).

De andere fase behelst de situatie na 1 oktober, als prospects niet meer actief benaderd kunnen (mogen) worden. Hier kunnen Web 2.0 mogelijkheden wellicht een rol spelen, bijvoorbeeld in de vorm van sociale media, weblogs, wiki's en dergelijke. Dit vergt een andere instelling van de ondernemer, namelijk een veel minder directe benadering van de markt (direct marketing is dood, althans via internet) maar een meer creatieve rol. Hoe kan ik mensen zo ver krijgen dat zij mij toestemming gaan geven om hen te benaderen met een voorstel? Daarvoor zul je eerst iets weg moeten geven (en dus niet meteen willen cashen) in de hoop dat iemand, misschien pas over een maand of nog langer, klant wordt. Maar als je vervolgens die prospects gaat bestoken met aanbiedingen is de kans groot dat deze van zijn opt-out mogelijkheid gebruik maakt en zich uitschrijft.  

Voor vragen (en antwoorden) is er het Forum over het spamverbod